VIỆT NAM – ĐẤT LÀNH CHO KHỞI NGHIỆP: TẠI SAO KHÔNG ? (Phần 2.3)

Báo cáo “Việt Nam – Đất lành cho Khởi nghiệp: Tại sao không?” mô tả một cách ngắn gọn quan điểm và mong muốn của những cá nhân tham gia khởi nghiệp về những yếu tố cần thiết để thực sự đưa Việt Nam trở thành miền đất lành cho khởi nghiệp. Báo cáo này được Economica Việt Nam thực hiện trong khuôn khổ Dự án Chỉ số Năng lực Cạnh tranh Cấp tỉnh (PCI) do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) thực hiện với sự hỗ trợ của Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID).

Với phần 1 của Bài viết VIỆT NAM – Đất lành cho khởi nghiệp: Tại sao không ? chúng ta đã cùng tìm hiểu về đặc điểm chung của các Start-up Việt. Tiếp đến Phần 2.1 của bài viết để chúng ta đã cùng yếu tố đầu tiên Cần làm để Việt Nam trở thành Đất lành cho Khởi nghiệp” chính là hiểu đúng về khởi nghiệp và giá trị của khởi nghiệp. Với phần 2.2 của bài viết, cùng tiểu hiểu yếu tố thứ hai để xây dựng Việt Nam Đất nước khởi nghiệp chính là “Quyền tự do kinh doanh, tự do sáng tạo được đảm bảo”.

Bước đến phần 2.3 ngày hôm nay, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về yếu tố thứ 3 giúp phát triển Việt Nam thành mảnh đất lành cho Khởi nghiệp chính là “Xã hội với thái độ tích cực về khởi nghiệp”.

A. Vai trò của Thái độ tích cực về Hoạt động Khởi nghiệp của Xã hội

TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) từng chia sẻ: “Tôi rất vui mừng vì doanh nhân hiện không còn bị gọi là “con buôn”, là “thằng bán tơ” hoặc bằng những từ không đẹp.”

Thái độ xã hội có ảnh hưởng trực tiếp tới tinh thần khởi nghiệp và quyết định khởi nghiệp của người dân, đặc biệt là thanh niên. Các chính sách và pháp luật của một đất nước sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới việc tạo dựng một văn hóa khởi nghiệp và sáng tạo. Thực tế cho thấy, các quốc gia có thái độ tích cực và ủng hộ việc khởi nghiệp sẽ có mức độ khởi nghiệp và sáng tạo cao hơn.

Welcoming Three New LinkedIn Certified Ads Partners | LinkedIn Marketing  Solutions Blog

Thái độ của xã hội về Hoạt động Khởi nghiệp của Xã hội đã trở nên tích cực

Việc xã hội có nhìn nhận tích cực về vai trò của cộng động khởi nghiệp và mong muốn có những chính sách tốt hơn cho hoạt động khởi nghiệp sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự tự tin của những cá nhân khi họ muốn bắt đầu một hoạt động kinh doanh. Họ sẽ dễ dàng chấp nhận các rủi ro, vượt qua muôn vàn những khó khăn để thực hiện ý tưởng của mình nhằm đóng góp và tạo dựng các giá trị mới cho xã hội, cho nền kinh tế.

Trái lại, một xã hội có nhiều định kiến trước khát vọng làm giàu, với những ý tưởng khởi nghiệp sẽ khiến các doanh nhân tiềm năng e dè khi chia sẻ các ý tưởng kinh doanh cũng như khi triển khai các ý tưởng đó.

Nhìn chung, trong ba thập niên vừa qua, tại Việt Nam, thái độ đối với khởi nghiệp, với giới doanh nhân đã có rất nhiều biến chuyển tích cực. Đặc biệt trong những năm gần đây, vai trò của doanh nhân, của việc khởi nghiệp đã được nâng cao rất nhiều. Điều này một phần đến từ quá trình hội nhập kinh tế và sự bùng nổ của việc trao đổi thông tin qua Internet. Các yếu tố mang tính văn hóa và lịch sử trong quá khứ từng tạo ra thái độ thiếu tích cực với khởi nghiệp kinh doanh đã dần được điều chỉnh và loại bỏ.

B. Tâm sự của người khởi nghiệp

Dưới đây là chia sẻ chân thật của ông Trần Linh, Người sáng lập Công ty Gọng Vó, về ánh nhìn Xã hội dành cho Start-up. Những chia sẽ chân tình này sẽ phần nào giúp chúng ta cảm nhận và thấu hiểu hơn những trăn trở, áp lực mà xã hội đã đè nặng lên vai họ. Từ đó, chúng ta thấu hiểu hơn và nỗ lực cùng nhau xây dựng một xã hội tích cực, nơi những ý tưởng khởi nghiệp được ươm mầm và phát triển trên mảnh đất đầy yêu thương và sự tích cực.

Đại diện Gọng Vó nhận giải nhất  STARTUP WHEEL 2014 

Khởi nghiệp hay đi làm ở một công ty? Đây là câu hỏi mà tôi và các cộng sự đã cắn dứt mãi nhưng rồi cũng chưa có câu trả lời thích đáng. Hơn hai năm hởi nghiệp, hai năm để nhìn lại vật đổi sao dời, bao nhiêu dự định, bao nhiêu mong muốn đã thay đổi theo từng ngày. Đó là Khởi nghiệp.

Với tôi, khởi nghiệp là một chuỗi dài những “tủi nhục” và “vinh quang”. Tôi muốn nói đến Cảm xúc mà tôi và các cộng sự đã trải nghiệm. Khởi nghiệp, tôi nhận được một số sự nể phục và vô vàn…. lời khinh miệt và những ánh nhìn thương hại. Có lẽ ở Việt Nam, ai đó vẫn suy nghĩ chắc học hành kém cỏi, học hành không tới nơi tới chốn nên mới mở tiệm bán sổ, bán áo quần. Chính cản trở đó làm nhiều người phải chùn chân, hoặc nếu đi rồi thì dừng lại, ngay từ đoạn đầu của con đường mà mình theo đuổi.

Bạn bè đi làm ở công ty này công ty nọ, họ nói về công việc của họ, thường là mức lương, những chuyến đi, cơ hội thăng tiến, những mối quan hệ với nhân vật này, tổ chức nọ, hay những chuyện tào lao các thể loại. Những lúc tham gia chuyện trò với họ, tôi như đi hội chợ vì được tiếp cận với thông tin từ đủ các thể loại công ty và tôi thì không có chuyện gì để kể. Không có gì để kể vì thấy mình như khác biệt, không nằm trong thế giới đó.

Khởi nghiệp với tôi là như vậy đó. Có ít người chịu nể phục với “cơ đồ” mà tôi gây dựng. Tôi cảm nhận được trong ý nghĩ của bạn bè rằng, cậu kiếm được tiền, nhưng không bằng tớ. Cậu chẳng được làm việc trong một tổ chức lớn, được giao du, học hỏi, chẳng có quan hệ rộng, tương lai chẳng ổn định và chẳng có một sự nghiệp rõ ràng. Đôi khi những định kiến của bạn bè, người thân làm người khởi nghiệp chùn bước và phải thực sự kiên định mới có thể vượt qua được, để bám trụ với hướng đi của mình. Biết từ bỏ, biết vượt qua định kiến, vượt qua đau khổ mới có thể khởi nghiệp thành công.

Bạn bè đi làm ở công ty này công ty nọ, họ nói về công việc của họ, thường là mức lương, những chuyến đi, cơ hội thăng tiến, những mối quan hệ với nhân vật này, tổ chức nọ, hay những chuyện tào lao các thể loại. Những lúc tham gia chuyện trò với họ, tôi như đi hội chợ vì được tiếp cận với thông tin từ đủ các thể loại công ty và tôi thì không có chuyện gì
để kể. Không có gì để kể vì thấy mình như khác biệt, không nằm trong thế giới đó.

Khởi nghiệp với tôi là như vậy đó. Có ít người chịu nể phục với “cơ đồ” mà tôi gây dựng. Tôi cảm nhận được trong ý nghĩ của bạn bè rằng, cậu kiếm được tiền, nhưng không bằng tớ. Cậu chẳng được làm việc trong một tổ chức lớn, được giao du, học hỏi, chẳng có quan hệ rộng, tương lai chẳng ổn định và chẳng có một sự nghiệp rõ ràng.

Đôi khi những định kiến của bạn bè, người thân làm người khởi nghiệp chùn bước và phải thực sự kiên định mới có thể vượt qua được, để bám trụ với hướng đi của mình. Biết từ bỏ, biết vượt qua định kiến, vượt qua đau khổ mới có thể khởi nghiệp thành công.

Bạn bè đi làm ở công ty này công ty nọ, họ nói về công việc của họ, thường là mức lương, những chuyến đi, cơ hội thăng tiến, những mối quan hệ với nhân vật này, tổ chức nọ, hay những chuyện tào lao các thể loại. Những lúc tham gia chuyện trò với họ, tôi như đi hội chợ vì được tiếp cận với thông tin từ đủ các thể loại công ty và tôi thì không có chuyện gì để kể. Không có gì để kể vì thấy mình như khác biệt, không nằm trong thế giới đó.

Khởi nghiệp với tôi là như vậy đó. Có ít người chịu nể phục với “cơ đồ” mà tôi gây dựng. Tôi cảm nhận được trong ý nghĩ của bạn bè rằng, cậu kiếm được tiền, nhưng không bằng tớ. Cậu chẳng được làm việc trong một tổ chức lớn, được giao du, học hỏi, chẳng có quan hệ rộng, tương lai chẳng ổn định và chẳng có một sự nghiệp rõ ràng. Đôi khi những định kiến của bạn bè, người thân làm người khởi nghiệp chùn bước và phải thực sự kiên định mới có thể vượt qua được, để bám trụ với hướng đi của mình. Biết từ bỏ, biết vượt qua định kiến, vượt qua đau khổ mới có thể khởi nghiệp thành công.

C. Giải pháp

Chính sách của Nhà nước giữ vai trò quyết định trong việc tạo môi trường kích thích những ý định tích cực và thúc đẩy chúng trở thành hành động khởi nghiệp. Từ ý định đến hành động khởi nghiệp là quãng đường hoặc dài, hoặc ngắn, tùy thuộc vào hoàn cảnh kinh tế, xã hội của mỗi quốc gia. 

Môi trường khởi nghiệp tích cực

Chính sách của Nhà nước giữ vai trò quyết định

Quá trình khởi nghiệp bắt nguồn từ những ý định được ấp ủ trong môi trường sống của gia đình, nhà trường và cộng đồng. Nơi đây chứa đựng những tác nhân hình thành ý định khởi nghiệp tiêu cực hoặc tích cực. Thái độ tiêu cực mà một bộ phận không nhỏ trong xã hội dành cho các Start-up trước đây có nguyên nhân đến từ sự đánh đồng hoạt động kinh doanh chỉ mang lại sự sung túc cho bản thân chủ doanh nghiệp, không đóng góp gia tăng chất lượng sống cộng đồng, đôi lúc còn gây nguy hại cho môi trường sống và lợi ích kinh tế của nhiều cá nhân khác. Vì vậy, nhà nước cần có trách nhiệm tuyên truyền, xây dựng cái nhìn đúng đắn về hoạt động Start-up cho công động.

Chúng ta cần phân định rõ “Ý định tiêu cực” và “Ý định tích cực” của hoạt động khởi nghiệp. Ý định tiêu cực xem mục đích của khởi nghiệp chỉ nhằm đem lại lợi ích, kiếm thật nhiều tiền cho bản thân mà không quan tâm đến xã hội. Ý định tích cực xem khởi nghiệp là quá trình tạo ra sản phẩm, dịch vụ đem lại lợi ích không chỉ cho mình mà còn cho xã hội.

Ý định khởi nghiệp tiêu cực bắt nguồn từ xã hội trọng tiền, nhiều người trong xã hội chỉ biết tôn vinh đồng tiền mà ít quan tâm đến việc kiếm tiền sẽ đem lại lợi ích hay gây nguy hại đến xã hội. Vấn đề này thường tồn tại trong một xã hội với nhiều quan chức tham nhũng, hối lộ. Theo đó, mọi người thường kiếm tiền bằng nhiều thủ thuật, thủ đoạn mà ít quan tâm đến việc tạo ra lợi ích cho xã hội.

Trái lại, ý định khởi nghiệp tích cực bắt nguồn từ xã hội biết trân trọng những giá trị đem lại lợi ích cho xã hội và lên án mạnh mẽ những hành vi kiếm tiền gây nguy hại đến cộng đồng. Việc này thường tồn tại trong một xã hội thượng tôn pháp luật. Theo đó, mọi người trong xã hội làm giàu bằng cách tạo ra sản phẩm, dịch vụ, hoặc sức lao động phục vụ cho người chấp nhận trả tiền; đồng thời hành vi này mang lại lợi ích, sự văn minh cho xã hội. Khi đó, khát vọng làm giàu chân chính sẽ được hình thành trong mỗi người, thúc đẩy sự ra đời lớp doanh nhân đóng góp tích cực vào nền văn minh của xã hội.

Để tiếp tục thúc đẩy sự phát triển của các doanh nghiệp khởi nghiệp ở Việt Nam, một số định kiến và nghi ngại đối với giới doanh thương và khát vọng làm giàu chính đáng cần phải được xóa bỏ.

Một quốc gia khởi nghiệp phải được tạo nên từ nền tảng của một xã hội có thái độ tích cực đối với việc khởi nghiệp mà nhờ đó người dân, đặc biệt là thanh niên trẻ, sẵn sàng chấp nhận rủi ro, đầu tư thời gian, công sức và tiền vốn để hiện thực hóa ý tưởng kinh doanh của mình, thực hiện khát khao tạo dựng một giá trị mới mẻ cho xã hội.


Đăng ký nhận bảng tin

Chúng tôi sẽ gửi cho bạn những kiến thức có giá trị về: Khởi Nghiệp, Quản lý, Marketing, Tài Chính,...

Các bài viết liên quan

Để lại thông tin tư vấn